Trung Quốc kêu gọi Việt Nam tự chế trong tranh chấp Biển Đông

Posted on September 7, 2012

0


Trung Quốc kêu gọi Việt Nam tự chế trong vấn đề Biển Đông trong lúc xích mích ngoại giao giữa Bắc Kinh với các bên tranh chấp và với Hoa Kỳ đang leo thang cùng với các động thái dồn dập của Bắc Kinh giành chủ quyền ở vùng lãnh hải quan trọng này.

Chủ tịch Trung Quốc Hồ Cẩm Đào nói với người tương nhiệm phía Việt Nam, ông Trương Tấn Sang, rằng cả đôi bên Việt-Trung cần giữ bình tĩnh và hành xử tự chế trong tranh chấp chủ quyền lãnh hải ở Biển Đông.

Chủ tịch Việt nam Trương Tấn Sang (thứ nhì từ trái) dự hội nghị APEC ở Vladivostok, Nga, 7/9/12

Báo China Daily trích phát biểu của ông Hồ trong cuộc gặp với Chủ tịch nước Việt Nam sáng ngày 7/9 tại Vladivostok (Nga) nhân dịp hai nhà lãnh đạo Việt-Trung tới dự thượng đỉnh Hợp tác kinh tế châu Á-Thái Bình Dương APEC lần thứ 20 nhấn mạnh rằng Trung Quốc không muốn mối quan hệ song phương gặp khó khăn vì tranh chấp Biển Đông.

Chủ tịch Trung Quốc nhìn nhận rằng tranh chấp Biển Đông đã tạo ra một số khó khăn cho mối quan hệ Việt-Trung và kêu gọi đôi bên nên theo đuổi các cuộc thương lượng song phương, các giải pháp chính trị, và tiếp tục cùng nhau hợp tác phát triển.

Ông Hồ Cẩm Đào lưu ý rằng với tình hình tranh chấp Biển Đông hiện nay, Việt Nam và Trung Quốc nên cùng thực thi sự đồng thuận đã đạt được qua các cuộc tham vấn, tránh bất kỳ hành động đơn phương nào có thể làm gia tăng, phức tạp hóa, hay quốc tế hóa tranh chấp Biển Đông, và không để cho vấn đề Biển Đông làm ảnh hưởng tới hợp tác ở vùng Đông Á cũng như sự ổn định của khu vực.

Tân Hoa xã cùng ngày 7/9 dẫn phát ngôn của ông Hồ rằng Việt Nam-Trung Quốc là hai nước láng giềng nối liền sông núi, tình hữu nghị song phương đã được gầy dựng từ các thế hệ lãnh đạo trước đây, và vì vậy, chính phủ Trung Quốc rất coi trọng tình hữu nghị với Việt Nam.

Dịp này, nhà lãnh đạo của Trung Quốc cũng đưa ra đề nghị 3 điểm trong nỗ lực tăng cường quan hệ Việt-Trung giữa những căng thẳng vì tranh chấp Biển Đông đang gia tăng.

Thứ nhất, theo đề nghị của ông Hồ, hai nước nên giữ vững tinh thần hữu nghị song phương trong mọi tình huống.

Thứ hai, đôi bên cần liên tục mở rộng các mặt tích cực trong mối quan hệ song phương vì lợi ích của cả đôi bên.

Thứ ba, Việt-Trung nên phát huy mối liên hệ giữa nhân dân hai nước thông qua các cuộc trao đổi đa cấp, đa dạng và tăng cường truyền thông tích cực về mối quan hệ hợp tác song phương.

Đáp lại, Chủ tịch Trương Tấn Sang của Việt Nam nói cả hai nước Việt-Trung có nghĩa vụ phải bảo vệ tình hữu nghị truyền thống quý báu giữa hai nước.

Ông Sang nhấn mạnh rằng Hà Nội luôn cổ võ cho việc tăng cường, củng cố mối quan hệ đối tác hợp tác chiến lược với Bắc Kinh.

Vẫn theo lời ông, Việt Nam sẵn sàng cùng làm việc với Trung Quốc để thực thi sự đồng thuận mà lãnh đạo hai bên đã đạt được cũng như thúc đẩy một giải pháp sớm cho vấn đề tranh chấp thông qua các cuộc tham vấn ôn hòa và hữu nghị.

Cả hai nhà lãnh đạo Việt-Trung đều khẳng định là đôi bên sẵn lòng hợp tác với nhau vì các lợi ích chiến lược của mối quan hệ Việt-Trung, để mở rộng hợp tác và thăng tiến mối quan hệ đối tác hợp tác chiến lược toàn diện.

Trong lúc lãnh đạo hai nước Việt-Trung thể hiện sự đồng lòng không để tranh chấp Biển Đông làm ảnh hưởng tới mối quan hệ hữu nghị song phương, chính quyền Trung Quốc loan báo dự định mở rộng tuyến du lịch đường biển từ quần đảo Hoàng Sa tới các chuỗi đảo Trung Sa và Trường Sa.

Tân Hoa xã ngày 7/9 cho hay tuyến du lịch này là một phần trong khuôn khổ kế hoạch phát triển các tour du lịch hàng hải từ nay tới năm 2022 của thành phố Tam Sa mà Bắc Kinh mới thành lập hồi tháng 7 năm nay để quản lý hành chính ba quần đảo vừa kể và vùng lãnh hải lân cận ở Biển Đông, một động thái đã khiến Việt Nam và cả Hoa Kỳ lên tiếng phản đối.

Cũng liên quan đến tranh chấp Biển Đông, Philippines ngày 7/9 kêu gọi Trung Quốc nên chứng tỏ lời nói đi đôi với việc làm sau khi hoan nghênh phát biểu của Ngoại trưởng Trung Quốc cam kết rằng Bắc Kinh bảo đảm quyền tự do hàng hải ở Biển Đông.

Trong cuộc họp báo chung mới đây với Ngoại trưởng Hoa Kỳ tại Bắc Kinh, Ngoại trưởng Dương Khiết Trì của Trung Quốc khẳng định đối với Bắc Kinh và các nước trong khu vực, Biển Đông là huyết mạch để trao đổi-mậu dịch, và rằng không có và sẽ không có vấn đề trong lĩnh vực này.

Phát ngôn nhân Edwin Lacierda của Tổng thống Philippines nói những lời cam kết luôn được hoan nghênh, nhưng điều đáng hoan nghênh hơn là nên có hành động cụ thể theo sau lời nói.

VOA

Vì sao Trung Quốc cử phái bộ quân sự đi khắp thế giới?

Người Trung Quốc giờ đây đang thực hiện chiến dịch “phản công hòa bình”. Họ đã điều động ba phái bộ quân sự cấp cao đi khắp thế giới nhằm chuyển tải thông điệp rằng, các hành động của Trung Quốc ở Biển Đông hay Hoa Đông không nên bị xem là sự đe dọa với bất kỳ ai.

Tác giả bài viết – Manoj Joshi – là chuyên gia về Kashmir và làm việc cho báo Hindustan Times ở Ấn Độ

Dĩ nhiên, những người đối thoại có tiếp nhận thông điệp ấy hay không lại là một vấn đề khác. Tuy nhiên, khó có thể chê trách Trung Quốc là đã không cố gắng.

Bộ trưởng Quốc phòng Trung Quốc Lương Quang Liệt đã có chuyến công du chính thức Ấn Độ từ hôm chủ nhật. Ông Lương dẫn đầu phái đoàn gồm 23 thành viên. Trong số này có Dương Kim Sơn, chỉ huy quân quân khu Tây Tạng. Đây là chuyến công du Ấn Độ lần đầu tiên của một Bộ trưởng Quốc phòng Trung Quốc từ năm 2004. Tuy nhiên, ông Lương từng tới Ấn Độ khi làm tổng tham mưu trưởng quân đội Trung Quốc (PLA) năm 2005. Ấn Độ là nước có tranh chấp biên giới với Trung Quốc.

Bộ trưởng Quốc phòng Trung Quốc Lương Quang Liệt và người đồng nhiệm Ấn Độ A k Antony. Ảnh: Getty Images

Cùng lúc đó, một phái đoàn PLA, dẫn đầu là phó tổng tham mưu trưởng Mã Hiểu Thiên, đã bắt đầu chuyến công du tới Việt Nam, Myanmar, Malaysia và Singapore.

Gần đây, một phó tổng tham mưu trưởng PLA khác, tướng Thái Anh Đĩnh cũng vừa kết thúc chuyến thăm Mỹ – nơi ông tận dụng cơ hội nhắc lại lập trường của Bắc Kinh về quần đảo Senkaku/Điếu Ngư. Đây là quần đảo tranh chấp giữa Trung Quốc và Nhật. Người Trung Quốc lo ngại rằng, quần đảo có thể nằm trong phạm vi bảo vệ của hiệp ước an ninh chung Mỹ – Nhật.

Như Mạnh Tương Anh – phó giám đốc Viện Nghiên cứu chiến lược thuộc ĐH Quốc phòng của PLA nói với Nhật báo Trung Quốc, dù tiến hành chiến dịch ngoại giao mới nhưng Bắc Kinh “sẽ không nhượng bộ khi tính tới vấn đề chủ quyền và lãnh thổ”. Trong ý nghĩa đó, ngoại giao quân sự là một thứ vũ khí khác trong kho vũ khí quả quyết và gây hấn của Bắc Kinh.

Trả lời một nhật báo Ấn Độ trước khi bắt đầu chuyến công du, tướng Lương đã tìm cách xoa dịu những nỗi lo lắng của người Ấn Độ. Ông lặp lại những gì mà tướng Mã đã nói với Thủ tướng Ấn Độ Manmohan Singh hồi tháng 12/2011 rằng, PLA không có lính ở vùng tranh chấp Kashmir mà Pakistan chiếm đóng.

Ông Lương cũng đánh giá cao các bước đi mà hai bên thực hiện để duy trì hòa bình ở Đường Kiểm soát thực tế (LAC) đánh dấu biên giới Trung – Ấn.

Thực chất, những gì tướng Lương làm dường như là để đảm bảo rằng, quan hệ Trung – Ấn vẫn ổn định, kể cả khi Bắc Kinh vật lộn với các vấn đề phức tạp như chiến lược trục xoay châu Á của Mỹ hay cuộc tranh chấp biên giới hàng hải với nhiều quốc gia ASEAN cũng như Nhật Bản.

Nhưng trong khi các tướng Lương, Mã, Thái và các nhà ngoại giao Trung Quốc đang cố thể hiện thông điệp “không đe dọa” thì quân đội Trung Quốc lại vẫn tục lập kế hoạch cho một cuộc chiến có thể xảy ra. Ví dụ liên quan trực tiếp tới Ấn Độ là bốn cuộc tập trận lớn của PLA ở Tây Tạng kể từ tháng 3 năm nay.

Trung Quốc đang có những nỗ lực đặc biệt để tăng cường khả năng hoạt động trong các chiến dịch tại độ cao lớn ở những nơi lạnh giá – những nơi mà lực lượng vũ trang Ấn Độ có kinh nghiệm cũng như chuyên môn đáng kể. Đầu tháng này, Trung Quốc có cuộc tập trận lớn qua sông Brahmaputra (mà Trung Quốc gọi là Yalung Yangbo) ở Tây Tạng. Cuộc tập trận tập trung vào bổ sung nhiên liệu, cung cấp lương thực và vận chuyển đạn dược.

Một lĩnh vực căng thẳng khác giữa hai nước là Biển Đông. Quyết định của Ấn Độ trong việc rút lui khỏi hai lô thăm dò dầu khí hồi đầu năm nay được coi là sự rút lui của New Delhi khỏi các tranh chấp ở vùng biển này. Tuy nhiên, sau đó, tập đoàn ONGC của Ấn Độ tuyên bố sẽ tiếp tục tham gia hoạt động thăm dò với đối tác Việt Nam.

Việc sử dụng ngoại giao quân sự là một dấu hiệu cho thấy mức độ ngày càng tinh vi trong chính sách đối ngoại và an ninh Trung Quốc. Mục tiêu của các tướng Trung Quốc là thuyết phục các nước mà họ tới thăm rằng, sự hiện đại hóa quân sự của họ không nhằm mục tiêu gây mất ổn định khu vực.

Nói một cách khác, Ấn Độ không nên lo lắng vì mối quan hệ của Trung Quốc với Bangladesh và Sri Lanka. Dĩ nhiên Pakistan là trường hợp đặc biệt. Nhưng ở đây có một mục tiêu lớn hơn. Bắc Kinh rất ngại bị Mỹ “kiềm chế”.

Vì lý do này, họ duy trì quan hệ tốt với Nga và ủng hộ bằng con đường ngoại giao về vấn đề Syria. Tương tự như thế, Trung Quốc đang thực thi một chính sách khá phức tạp mà qua đó vừa để duy trì quan hệ hữu nghị với Pakistan; vừa giữ vững lập trường cứng rắn trong tranh chấp biên giới với Ấn Độ, thậm chí trong lúc phải cố đảm bảo rằng, New Delhi – với nỗ lực chậm trễ trong hiện đại hóa quân sự – sẽ không rơi vào tay của Mỹ.

Các mục tiêu tương tự được áp dụng với những nước ASEAN mà Trung Quốc có tranh chấp biên giới hàng hải. Và nghĩa là Ấn Độ không có gì phải lo ngại từ Trung Quốc.

Năm nay đánh dấu năm thứ 50 cuộc chiến biên giới Trung-Ấn chớp nhoáng năm 1962. Việc hiện đại hóa quân sự Ấn Độ có thể chậm trễ nhưng nước này vẫn sở hữu các lực lượng đủ để bảo vệ chính họ. Và quan trọng hơn, đối lập với năm 1962, Ấn Độ có đã có một sự “nhận thức tình huống” lớn hơn nhiều.

Hơn thế nữa, quân đội Trung Quốc có thể mạnh, nhưng nước này đang phải đối mặt với nhiều thách thức chính trị, xã hội. Tăng trưởng đang bị chậm lại, nhiều vấn đề chính trị đặt ra nhất là sau vụ bê bối Bạc Hy Lai. Sau nhiều thập niên, Tây Tạng vẫn là mối lo với Bắc Kinh…

Và rõ ràng, con đường duy nhất để đạt được mối quan hệ hòa bình, hữu ích với người hàng xóm lớn Trung Quốc là duy trì khả năng phòng thủ đáng tin cậy – kể cả hạt nhân lẫn thông thường.

Thái An